Tytu? Ciężkie gatunki rocka
Tekst niniejszy jest moim własnym, subiektywnym spojrzeniem na rozw? pewnej gałęzi muzyki rockowej. Nie stosuj?żadnej wyraźnej cezury czasowej ani gatunkowej. Opisuj?pewne zjawisko podziału gatunkowego oraz istotne różnice mi?zy gatunkami. Moim zdaniem [i t?tez?zamierzam udowodni? cechy istotne gatunku determinuj?og?ny klimat panujący wokół niego: teksty utwor?, ideologi? a nawet spos? bycia miłośnik?. Z drugiej strony do czynienia mamy z tendencj?przeciwn? wyst?ując?jednocześnie - to dana grupa tworzy określon?muzyk?i uzasadnia swoje idee za jej pomoc? Nie wiemy, czy pierwsze jest zatem jajko czy kura.
Muzyka rockowa była stylem w pełni ukształtowanym w latach '60 i stopniowo zmieniała si? Wśr? nurt? buntowniczych - bo niemal zawsze muzykom rockowym towarzyszyła jaka?idea - wyłaniały si?stopniowo te, kt?e za cel stawiały sobie przeciwstawienie si?melodii i porządkowi kompozycyjnemu. Wtedy te?powstało kluczowe dla naszego wywodu poj?ie ciężaru muzyki. Trudno wskaza?protoplast? ciężkich gatunk? - hard rocka oraz później: metalu. Stara?si?b??opisywa?jednak poszczeg?ne gatunki przy zachowaniu przynajmniej pozor? chronologii. Z pewności?te?nie ujm?wszystkich jak dotąd wymyślonych. Z prostej przyczyny - kreatywność artyst? i odbiorc? jest niezmierzona. Zespoły i wykonawcy wymienieni jako przedstawiciele gatunk? te?figuruj?tam z pewnym marginesem błędu. Muzyki nie można nigdy zaszufladkowa? Z reszt?tw?czość w biegu lat i zbieranych doświadcze?te?ewoluuje. Zespoły podane należy traktowa?jedynie jako pewn?uproszczon?prezentacj?- może niekt?ych czytelnik? zainteresuje zbadanie jak dany styl brzmi w praktyce.
Polemika na poniższ?powierzchown?analiz?jest nie tyle dopuszczalna co wr?z wskazana - spojrzenie na wymienione gatunki jest bowiem wysoce subiektywne. Zapraszamy wi? do prezentacji swojego zdania w komentarzach, a nawet do nadsyłania nam polemicznych artykułów.
- hard rock - najmłodszy i b?ący punktem wyjścia dla wi?szości cięższych gatunk? rocka. Wyodr?nia?si?z muzyki rockowej długo i nieostro, gdy?bazowa?na jej najważniejszych założeniach. Hard rock odszed?jednak od standard? i sta?si?muzyk?dużo bardziej energiczn? szybsz?i cięższ? Obecnie ciężar hard rocka oceni?można jako co najwyżej umiarkowany, ale w latach '70 by?bez precedensu. Protoplaści gatunku nie grali muzyki hard rockowej permanentnie, ale posiadali w repertuarze pojedyncze kompozycje w tym stylu. Tym bardziej, że styl niezbyt mocno odbiega od uprawianego wtedy powszechnie rocka symfonicznego oraz glam rocka. W ten właśnie spos? - poprzez subtelne zintensyfikowanie melodii i ciężaru, hard rock tworzyły zespoły Led Zeppelin, czy Yes. Styl wykrystalizowa?si?jednak dość szybko i okazało si? że główne elementy charakterystyczne, czyli proste, ciężkie [przy zachowaniu melodii] riffy i śpiew przechodzący w krzyk daj?wielkie perspektywy rozwoju. Na tyle, że z hard rocka wyłaniały si?niemal od razu style heavy metal, rock progresywny, czy punk rock. Klasycznie rozumiany hard rock jest jednak przede wszystkim muzyk?surow? ale precyzyjnie gran? w kt?ej kawałki w tempach wolnych zdarzaj?si?jedynie sporadycznie. Tematyka utwor? hard rockowych była odważna i nowatorska - obracała si?wokół spraw niebanalnych, cz?to z posmakiem grozy. By?to wst? do stopniowej brutalizacji muzyki rockowej. Przedstawiciele klasycznego gatunku hard rock oraz ich nast?cy grający do dzi?okazali si?jednak wzgl?nie konserwatywni, dlatego te?styl nie zaniknął i wciąż jest rozpoznawalny. Częś?wykonawc? jednak ma sw? indywidualny rys i odwołuje si?do innych podgatunk? rocka, a nawet do bluesa. Ocena, czy zespół jest hard rockowy powinna jednak rozbija?si?przede wszystkim o por?nanie z klasycznym rockiem.
Wykonawcy: AC/DC, Deep Purple, Black Sabbath, Ritchie Blackmoore, Kiss
- heavy metal - krok dalej, dla kt?ego punktem wyjścia by?hard rock. Nie spos? dzi?ustali?skąd nazwa pochodzi, wskazuje si?kilka źr?e? pochodzących jeszcze z lat '70. Dlatego te?ważne jest by odróżnia?wąsko poj?y gatunek heavy metal od uj?ia szerszego, kt?ym nieraz określa si?całokształt ciężkiej muzyki rockowej. My odnosimy si?oczywiście po poj?ia wąskiego. Heavy metal wyłoni?si?z hard rocka na płaszczyźnie techniki wykonania - zamiast dotychczas dominujących skal durowych, stosowano molowe. Dlatego te?nawet dla laika różnica w melodyce jest odczuwalna. Tak jak każdy gatunek kt?y istnieje w dłuższym przedziale czasu, heavy metal ewoluowa? Początkowo by?uprawiany przez wykonawc? znanych dokona?w dziedzinie hard rocka jako jednego z protoplast? wymienia si?mi?zy innymi Black Sabbath. Łagodny dryf rozwojowy gatunku zmieni?si?we wzburzon?fal?za spraw?zjawiska zwanego Now?Fal?Brytyjskiego Heavy Metalu [kt?y niekt?zy uważaj?za osobny gatunek]. Tempa utwor? zdecydowanie przyspieszyły. Powstała wtedy te?charakterystyczna stylistyka oparta na operowaniu dźwi?ami wysokimi przez wokalist? i gitarzyst?. Coraz częściej te?utwory pisane były w nietypowym rytmie 'galopady'. Wtedy te?tekstowo zacz?o nawiązywa?do legend i poda?ludowych, a także do historii wojennych i czyn? rycerskich. Powsta?specyficzny klimat, do dzi?zauważalny wśr? miłośnik? heavy metalu - upodobaniu do zabawy i trunk? [z czym zawsze kojarzyła si?powszechnie muzyka rockowa] towarzyszy niejednokrotnie dobra znajomość kultury, literatury i historii, kt?a inspiruje wykonawc? i pozwala słuchaczom odbiera?przekaz zawarty w utworach. Nowoczesny heavy metal zrodzi?kilka podgatunk? i gatunk? pobocznych, z kt?ych wypada wymieni?cho?y power metal. Dzisiejsi wykonawcy coraz częściej si?aj?do inspiracji ciężarem i czystości?nowoczesnego death metalu, dlatego utwory niekt?ych zespołów charakteryzuje zaskakujący ciężar, przy zachowaniu innych element? charakterystycznych.
Wykonawcy: Iron Maiden, Helloween, Iced Earth, Manowar, Bruce Dickinson, Grzegorz Kupczyk
- punk rock - gatunek ten ma swoj?własn?histori?i opisanie go w całości jest niezwykle trudne. Wypada jedynie wspomnie? że narodzi?si?z kontestacji muzyki popularnej lat '60 i '70, ale poszed?w innym kierunku ni?hard rock i heavy metal. Ide?przyświecając?wykonawcom i miłośnikom punk rocka by?zawsze anarchizm i zamiłowanie do nieładu. Czasem r?nie?si?ano do ideologii lewicowej. Wyrażało to zar?no wykonanie jak i oprawa utwor?: punk rock do dzi?jest muzyk?maksymalnie prost? gran?przeważnie nieskomplikowanymi gitarowymi akordami. Muzyka ta bazuje na energii i szczerości przekazu oraz na nieraz pozowanym niechlujstwie wykonania. Teksty to najczęściej dość agresywne, emocjonalne apele. U Korzeni punk rocka miały one najczęściej wydźwi? polityczny. Obecnie coraz częściej spotyka si?wykonawc? odnoszących si?do problem? emocjonalnych i rozterek wewn?rznych. Nowoczesny punk rock ewoluuje w dość kuriozalnym kierunku, czemu wyraz dało powstanie podgatunku kalifornijskiego punk rocka. Znajduje si?bowiem w polu zainteresowania bogatej młodzieży, odrzuca przekaz polityczny, a staje si?muzyk?typowo rozrywkow? Nie jest to oczywiście wyznacznik rozwoju całego stylu. W Polsce obserwuje si?r?nie?tendencje komercyjne, a w technice wykonania - coraz wi?ej nawiąza?do stylistyki ska. Nurty klasycznego punk rocka i nowoczesnego - popularnego, rozeszły si?niemal zupełnie.
Wykonawcy: Sex Pistols, UK Subs, Toten Hosen [klasyczny punk rock], Offspring, Blink 182, Analogs, Farben Lehre [nowoczesny punk rock]
- rock progresywny i metal progresywny - pod tym wysoce nieprecyzyjnym poj?iem kryje si?gatunek ciężkiego rocka, kt?y tak naprawd?nie ma swoich korzeni w stylu hard rock, a bardziej w klasycznych odmianach muzyki rockowej. Charakteryzuje go przede wszystkim zamiłowanie do wirtuozerii oraz wielość eksperyment? kompozytorskich. Utwory w stylu rocka i metalu progresywnego s?najczęściej wysoce skomplikowane i długie, pełne sol?ek i pasaży. Co wi?ej - najczęściej bardzo trudne technicznie. Wiele zespołów umiej?nie wplata klawisze struktur?utwor?, korzystając albo z klasycznych, rockowych brzmie?[np. hammondy] albo z przestrzennych, nowoczesnych, pokroju muzyki elektronicznej. Rock progresywny aspiruje do miana muzyki jednocześnie emocjonalnej i inteligentnej. Nie jest pisany na potrzeby szerokiej publiczności, niezwykle rzadko nadaje si?na imprezy taneczne i rozrywkowe. Rock i metal progresywny nie stworzyły żadnej szczeg?nie wyodr?nionej subkultury, jako że poza wykonaniem i aranżacjami, za muzyk?t?nie stoi jakiekolwiek zwarte i jednoznaczne uzasadnienie ideologiczne. Teksty charakteryzuje najczęściej głęboki psychologizm, cho?s?wyjątki. Oba gatunki s?tak mocno ze sob?zrośni?e, że nie spos? wskaza?istotnej różnicy. Zespoły prog rockowe coraz częściej stosuj?motoryk?typowo metalow? a prog metalowcy - rockowe melodie i tempa. Oba gatunki prawdopodobnie b??wykorzystywane w przyszłości, jako że możliwe kombinacje i pomysły wydaj?si?niewyczerpane.
Wykonawcy: Rush, King Crimson, Marillion, Dream Theater, Riverside, Osada Vida, Opeth
- hard core - podczas gdy inne gatunki rozwijały melodyk?i komplikowały aranżacj? starając si?wyróżni?i wyodr?ni? pewna częś?wykonawc? zaczęła wyznawa?swego rodzaju kult prostoty. Pojawiły si?te?pierwsze oznaki łączenia muzyki rap z rockow?- i to 10 lat przed szokiem jaki wywołały gościnne wyst?y raper? na płytach nu metalowych. Wtedy, w latach '80 narodzi?si?właśnie styl hard core. Utwory obliczane były na maksymaln?prostot?i czytelność przekazu, kt?y zawarty by?w skandowanym lub rapowanym tekście. Riffy najczęściej podkreśla?miały rytm, lub nadawa?nieskomplikowan?melodi? czyniąc to jednocześnie możliwie najciężej. Struktura utwor? miała by?zdecydowanie uproszczona, z rozbudowanymi zwrotkami. Hard core by?muzyk?ulicy, okraszon?egzystencjonalistycznym wizerunkiem wykonawc?. Obecnie styl z wolna zamiera, ale jest kontynuowany w ramach stylu post hard core, kt?y zawiera w sobie wszystkie charakterystyczne elementy pierwowzoru.
Wykonawcy: E Town Concrete, Power House, Biohazard, Cold As Life, Hatebreed
- grunge - w prostej linii stanowi odgałęzienie hard rocka. Grunge jest jednak muzyk?zdecydowanie prostsz?aranżacyjnie i mniej melodyjn? Wykorzystywane jest najbardziej klasyczne instrumentarium rockowe. Absolutnie koniecznym elementem jest łagodny, charakterystyczny przester gitar. W utworach jednak znajduje si?wiele motyw? granych bez efektu bąd?na akustyczn?modłę. Nazwa stylu przede wszystkim kryje jednak podbudow?ideologiczn? a muzyka wydaje si?by?jedynie jej odbiciem. Zespoły charakterystyczne dla stylu grunge można by bowiem z powodzeniem klasyfikowa?jako hard rockowe. Grunge w tym sensie jest pokrewne punk rockowi, ale ma zupełnie inne korzenie. W skr?ie można opisa?je jako wywodzące si?z połączenia kultury rock n' roll i hippisowskiej. Przekaz piosenek niejednokrotnie odwołuje si?do pokoju, sprawiedliwości oraz poszanowania dla środowiska naturalnego. Najczęściej jednak zahacza o tematy społeczne i kulturowe, a także o psychologi? Jest to styl zdecydowany, ale nie brutalny i taki te?wizerunek wiąże si?z wykonawcami i odbiorcami tejże muzyki. Grunge uzna?należy dzi?za styl w regresie, nie rozwijany, cho?pewni typowi dla niego przedstawiciele wciąż s?aktywni tw?czo.
Wykonawcy: Nirvana, Pearl Jam, Alice In Chains, Silverchair
- trash metal - coraz rzadziej dzi?grany, ale wciąż żywy gatunek, kt?y kształtowa?si?r?nolegle z heavy metalem i wyr??podobnie jak on z hard rocka. Trash metal to przede wszystkim wi?ej ciężaru i motoryki. Gatunek nie mia?jednak nigdy aspiracji by sta?si?najbardziej ekstremalnym. Wciąż obliczony by?na budowanie klimatu utwor?, dlatego te?nie odrzuca?klasycznych, hard rockowych technik. W utworach typowych dla gatunku znajdziemy wymieszane i spojone w całość ciężkie riffy, akustyczne pasaże, wielominutowe wst?y i sol?ki. Wykonawcy trash metalowi jako pierwsi zacz?i wykorzystywa?podw?n?stop?perkusyjn?w spos?, kt?y jest do dzi?powszechny w najbardziej ekstremalnych gatunkach rocka. Czasem pobrzmiewaj?w nim echa bluesa, czasem za?heavy metalowa ostrość. Przez to styl jest niezmiernie trudny do zdefiniowania. Na pewno można wyznaczy?jego początki - datowane na połow?lat '80. W tym czasie zadziwia?on prostot?aranżacji i tematyk?tekst?, kt?e oscylowały wokół temat? smutnych, lub negatywnych. Odrzucano jednak poetyczn?obudow?i skupiano si?na prostym, dobitnym przekazie lub opowiedzeniu konkretnej historii. Gdy muzyka rockowa zaczęła rodzi?wi?ej wysoko wyspecjalizowanych gatunk?, trash metal przyjął rol?dokładnie przeciwn?do dotychczasowej. Zamiast awangardy sta?si?ostoj?muzycznego konserwatyzmu. Tak te?postrzegany jest do dzi?i na tej bazie funkcjonuj?wykonawcy, odcinający si?od prostoty stylu nu metal oraz od post?ującego wzrostu agresji death metalu.
Wykonawcy: Slayer, Metallica, Overkill, Anthrax, Kreator, TSA, Testament, Sepultura, Annihilator
- death metal - powstanie gatunku wiąże si?z działalności?zespołu Death, kt?y da?nazw?całemu, przebogatemu kierunkowi. Death metal ko?a lat '80 i początku '90 odróżnia?trzeba od dzisiejszego, nowoczesnego oblicza tej muzyki. W pierwotnych założeniach mia?by?to gatunek ekstremalny pod każdym wzgl?em - przy zachowaniu instrumentarium rockowego powsta?miała muzyka możliwie najcięższa i najbrutalniejsza, a przy tym rozsiewająca atmosfer?grozy i niespotykanego podniosłego niepokoju. Wokaliści niemal całkowicie zrezygnowali ze śpiewu na rzecz techniki zwanej growlingiem [niskie, chrapliwe pomruki za pomoc?kt?ych uzyskiwano złowrog?ekspresj? albo uciekając si?do krzykliwej lub skrzekliwej maniery. Pierwsze zespoły z gatunku nie mogły jednak uwolni?si?od swoich heavymetalowych korzeni, dlatego te?zar?no wizualnie jak i pod wzgl?em wykonania wida?szereg podobie?tw: nadal obecne były melodie i sol?ki na heavymetalow?modłę. Ponadto stworzono swoisty image oparty na sk?ach, ?iekach i burzy długich włos?. Inspiracj?była tematyka negatywna wszelkiej maści - śmier? zniszczenie, wojna. Nie stroniono od otwartej fascynacji krwawymi religiami i ich mitami oraz satanizmem. Pod wzgl?em wykonania stawiano na szybkość riff? oraz na szybkie, techniczne beaty i przejścia. Początkowy p? do ciężaru zast?owano stopniowo p?em do pr?kości. Po newmetalowej rewolucji lat '90 death metal r?nie?si?zmieni? Zespoły zaczęły kłaść nacisk na szybkość i sprawność wykonania. Techniki wokalne stale udoskonalano. W niekt?ych przypadkach zauważy?można współistnienie i wzajemne uzupełnianie skrzeku i growlingu, kt?e wypełniaj?przestrze?zwrotek i refren?. Częś?zespołów wykazała coraz dalej idąc?brutalizacj?i pod wzgl?em muzycznym i tekstowym. Z kolei inne zdecydowały si?na swojego rodzaju komercjalizacj?i rozw? w kierunku czystości brzmienia i r?nowagi kompozycji. W ostatnim czasie efekty tego podziału staj?si?coraz bardziej widoczne. Doszło do wyłonienia wielu podgatunk? death metalu, kt?ych nie spos? wypisywa?osobno. Wypada wspomnie?o melodyjnym death metalu, kt?y łączy szybkość i ciężar instrumentalny z melodi?refren? i pojawiającymi si?czasem czystymi zaśpiewami. Z kolei techniczny death metal to gatunek oparty przede wszystkim na kunszcie technicznym, prawie zupełnie odrzucający wym? sp?ności utwor?. Death metal jest gatunkiem wciąż rozwijającym si? ale u wykonawc? coraz częściej obserwuje si?eksperymenty formalne, tote?coraz bardziej zanika jego czystość i specyfika. Do tego stopnia, że wykształciła si?ideowa antyteza death metalu, kt?a zachowuje wszystkie jego cechy poza warstw?tekstow? kt??kierunkuje ku religii chrześcija?kiej. Kierunek ten nazywany jest chrześcija?kim death metalem.
Wykonawcy: Venom, Slayer, Death, Sodom [okres wczesny], Vader, Morbid Angel, Hate Eternal, Dies Irae, Behemoth, Grave, Dying Fetus, Hate [death metal nowoczesny], Necrophagist, Decapitated [death metal techniczny], Trivium, Arch Enemy [melodyjny death metal], Crimson Thorn, Skymetal [death metal chrześcija?ki]
- black metal - inne oblicze ekstremy muzycznej i stylistycznej. O ile death metal poszed?w stron?ciężaru, o tyle black metal gloryfikuje surowość brzmienia i ostrość. Stylistyka black metalowa jest bardzo jednorodna - utwory s?najczęściej szybkie, oparte na tremollowych riffach, z okazjonalnymi załamaniami rytmu. Perkusja najczęściej bardzo szybka ma ten rytm nap?za? Stosowanym powszechnie instrumentem s?klawisze, a dobierane efekty oparte s?o brzmienia ch?alne, cz?to te?instrument? orkiestrowych. Wokaliści niemal zawsze operuj?w skrzekliwych, wysokich rejestrach i rzadko zdarzaj?si?wyjątki od tej reguły. Muzyka podporządkowana jest ideologii niemal bez reszty. Co do charakteru tej ideologii dochodziło jednak i dochodzi nadal do spor?: czy black metal powinien czerpa?z satanizmu, czy z inspiracji poga?kimi kultami. Jeśli wierzy?ustaleniom niekt?ych post?owa?karnych - spory o t?kwesti?bywaj?krwawe. Black metal wyda?bowiem na świat dwie grupy miłośnik? - wyważon?i stonowan?oraz brutaln?i gwałtown? Ta druga jest w zdecydowanej mniejszości. Wykonawcy black metalowi doprowadzili te?do powstania bardzo specyficznego image, kt?ego elementami obowiązkowymi s?stroje sk?zane z ?iekami, prezentowanie si?na scenie i w klipach z broni?białą i machinami tortur. Nieodłączny jest te?czarno - biały makija?pokrywający całą twarz na wz? [nie mającego z black metalem nic wsp?nego] zespołu Kiss. Klipy w muzyce rockowej zwykle nie s?wyznacznikiem gatunku. Tutaj jednak w spos? ewidentny dostrzec można tendencj?do możliwie najniższych koszt? i do prezentowania si?w plenerach zimowych i leśnych. Black metal ma te?przedstawicieli mniej zachowawczych, kt?zy czerpi?z innych styl? muzycznych. Stąd te?m?i si?o podgatunku tru black metal - kt?y jest tym najbardziej typowym dla konwencji i konserwatywnym.
Wykonawcy: Immortal, Emperor, Cradle of Filth, Vesania, Gorgoroth, Burzum, Dimmu Borgir
- gothic - powstanie gatunku gothic prawdopodobnie przypisa?można rozwijaniu inspiracji heavy metalowych w bardziej melodyjnej oprawie. Styl wydaje si?jakby ułagodzonym obliczem heavy metalu. Podobne s?zdecydowanie inspiracje tematyczne - cz?to si?a si?do baśni i legend. Podobnie pisane s?r?nie?linie gitar rytmicznych i solowych. Utwory miewaj?cz?to tempa średnie i szybkie. Charakterystycznymi elementami gothic s?jednak: podniosły klimat, delikatne kobiece, śpiewane wokale [s?wyjątki, ale nieliczne] oraz wszechstronne wykorzystanie klawiszy naśladujących najczęściej instrumenty ludowe lub orkiestrowe. Osoby wokalistek s?swoj?drog?chyba najbardziej rozpoznawalnym rysem wizualnym. Powstała nawet specyficzna moda - wokalistki s?najczęściej drobnymi kobietami o wysokich, z operow?manier?głosach. Niemal wszystkie na gotyckiej scenie muzycznej s?czarnowłose. Wbrew nazwie gatunek nie czerpie z muzyki Średniowiecza, a jedynie w spos? luźny i pośredni nawiązuje klimatem do epoki. Omawiając gothic warto wspomnie?o gatunku gothic rock, kt?y tylko z nazwy jest podobny, a kt?y wyłoni?si?technicznie z punk rocka. Gothic rock wi?ej wsp?nego ma jednak z hard rockiem z racji podobnych rozwiąza?aranżacyjnych. Wokalnie w gatunku gothic rock dominuj?mężczyźni śpiewający w niskich rejestrach. Klimat i tematyka te?jest całkowicie odmienna od wspomnianego wyżej gothic, a nawiązująca do inspiracji hard rockowych.
Wykonawcy gothic: Within Temptation, Nightwish, Moonlight, Tower, Lacuna Coil
Wykonawcy gothic rock: Type O Negative, 69 Eyes
- doom metal - stosunkowo wcześnie wyłoniony, ale opisuj?go w tym miejscu ze wzgl?u na pokrewie?two do gothic. Obecnie jest ono niemal niezauważalne, ale u początk? obu styl? polegało na inspiracjach technicznych. Doom metal jest jednym z niewielu gatunk? muzyki rockowej w kt?ym cech?programowa jest powolne tempo utwor?. Wykonawcy stawiaj?sobie za cel wygenerowanie psychodelicznego i zarazem podniosłego klimatu stosując bardzo g?te przestery gitar oraz wokalu oraz różne nietypowe techniki wokalne. Wczesny doom metal nie by?odróżnialny od hard rocka, ale cecha powolności i ciężaru nabierała z biegiem lat wyrazistości. Doom da?z reszt?początek osobnemu gatunkowi, kt?y elementy te jeszcze bardziej, w ekstremalny spos? uwypukla - chodzi tu o gatunek sludge.
Wykonawcy: Saint Vitus, Pentagram, Candlemass
- nu metal - pojawienie si?gatunku w latach '90 wywołało absolutny szok i natychmiastow?wrogość miłośnik? klasycznie rozumianego ciężkiego rocka i metalu. Wykonawc?kt?y by?prekursorem zdecydowanie okrzyknąć można zespół KoRn. Nu metal całkowicie porzuci?nurty rozwojowe muzyki rockowej i poszed?w kierunku połączenia prostoty i ciężaru. Zdecydowanie wzmocniono sekcj?rytmiczn? a gitary podporządkowano ściśle wybijanemu rytmowi. Jednorodność nisko granych riff? łamano cz?to kontrastami wysokich, wzbogaconych efektami dźwi??. U wi?szości wykonawc? nie stosuje si?w utworach sol?ek. Idąc za protoplastami cz?tym stało si?wykorzystywanie nisko strojonych gitar o wi?szej liczbie strun, ni?zakłada?standard [6 strun gitary zwi?szono do 7, a 4 - strunowy bas zamieniano na 5 - strunowy]. Z tych element? powsta?gatunek energetyczny, cho?odstający znacznie kunsztem kompozytorskim - utwory bowiem zbudowane s?na zasadzie prostego schematu zwrotkowo - refrenowego. Rewolucja nastąpiła r?nie?w warstwie tekstowej. Tematem przewodnim wi?szości utwor? s?bowiem problemy wewn?rzne, duchowe. Teksty najczęściej pisane s?w spos? szczery, naiwny, niejednokrotnie nie stroniąc od wulgaryzm?. Pewne zauważalne wpływy pochodziły od wykonawc? muzyki rap i hip hop, z kt?ymi nu metalowcy ch?nie współpracowali. Gatunek wywoła?kr?kotrwałe, ale wciąż brzemienne w skutki zjawisko połączenia muzyki niszowej z popularn? te same utwory były jednocześnie hymnami kontestacji i przyczyniały si?do zdobywania przez wykonawc? prestiżowych nagr?. Po roku 2000 obserwuje si?stopniowe zanikanie gatunku, kt?y okaza?si?niezwykle płodny, ale pozbawiony możliwości tw?czego rozwoju. Prekursorzy, kt?zy go stworzyli uciekaj?obecnie w inne obszary stylistyczne. Co warte odnotowania - nu metal wyda?na świat specyficzn?grup?fan?, niejako zakamuflowan?pod sk??ogółu miłośnik? ciężkiego rocka. Grupa ta upodabniając si?do wykonawc? cz?to akcentowała wygląd zewn?rzny noszeniem dred? [warkoczyk? w formie splątanych kołtun? - zapożyczonych z kultury reggae] oraz kolczykowaniem. Grupa ta odrzucała jakiekolwiek fascynacje satanizmem, koncentrując si?na inspiracjach pochodzących ze świata psychologii. Gwoli ścisłości doda?należy, że wykonawcy z gatunku nu metal dziel?si?na czystych reprezentant? gatunku oraz takich, kt?zy korzystając z pewnych element? stylu odnieśli sukces na jego fali, nie b?ąc jego części?
Wykonawcy: KoRn, Drowning Pool, Adema, Ill Nino, Disturbed, Limp Bizkit [przedstawiciele gatunku], Soulfly, Slipknot, Stabbing Westward, System Of A Down, P.O.D., Static X, Mudvayne [wykonawcy bazujący na stylu w pewnym zakresie]
- industrial i industrial metal - początkowo muzyka industrialna niewiele wsp?nego miała z klasycznie rozumianym rockiem. Wr?z przeciwnie - artyści stronili od wykorzystywania tradycyjnego instrumentarium, łamali kompozycje zwrotkowo - refrenowe. Inaczej te?budowane były teksty. Industrial to przede wszystkim zabawa nietypowymi instrumentami, rodzącymi skojarzenia albo futurystyczne, albo [zgodnie z nazw?gatunku] przemysłowe. Do dzi?nieodmiennie stosuje si?możliwie najmniej naturalne brzmienia perkusyjne, sample czerpane z dźwi?? pracy maszyn oraz specyficzne rytmy generowane za pomoc?syntezator? zamiast typowej sekcji rytmicznej. Chłodne, pozbawione ciepła s?te?cz?to teksty i klipy do utwor?. Nastr? jaki najczęściej tworz?wykonawcy stylu industrial to l? przed post?em cywilizacyjnym oraz bardzo cz?to - zawikłanie własnych spraw emocjonalnych podmiotu lirycznego, kt?y nie przystaje do świata zewn?rznego. Pomnikowym przykładem s?teksty najbardziej typowych utwor? Marilyn Manson oraz Nine Inch Nails. Ponowny maria?z gitarowym brzmieniem dokona?si?poprzez powołanie do życia gatunku industrial metal. Syntezatory i samplery ustąpiły nieco miejsca, stały si?tłem dla wyrazistych i dobitnych rytmicznych gitar. Klasyczny podzia?na gitar?solow?i rytmiczn?u niekt?ych wykonawc? jest w całkowitym zaniku. Częś?za?obywa si?jednym gitarzyst? najzupełniej wystarczającym do wypełnienia rytmu. Chyba najlepiej słyszalnym i najbardziej charakterystycznym instrumentem jest w industrial metalu podw?na stopa obsługiwana w spos? jedyny w swoim rodzaju - szybkie, ale urywane tremola. Najcz?tszym sposobem ekspresji wokalnej jest krzyk, czasem przerywany śpiewem [najczęściej w refrenach], ale wokalista cz?to w nagraniach jest przesterowany. Industrial metal to w zasadzie brutalniejsza odmiana industrial. Ma wszystkie jego kluczowe cechy, a przy tym doprowadzi?do powstania specyficznej otoczki ideologicznej. Jest ni?rodzaj technologicznego anarchizmu wywodzącego si?z l?? przed pa?twem policyjnym i zbyt wybujałą technik?
Wykonawcy industrialowi: Nine Inch Nails, Marilyn Manson, Gary Numan, Blind Passengers
Wykonawcy Industrial metalowi: Fear Factory, Interlock, Sonic Mayhem, The Man Called Tea, Static X, Rammstein
- folk metal - folk rock i zyskujące z biegiem lat na ciężarze gatunki ciężkiego rocka w pewnym momencie musiały si?nieuchronnie zetknąć. Nawr? ten to dość oczywista konsekwencja fascynacji muzyk? instrumentarium i sposobem tworzenia muzyki ludowej i muzyki dawnej. W pewnym sensie folk metal ma wiele wsp?nego z heavy metalem, ale odwołuje si?do tradycji nie tylko w warstwie ideowo - tekstowej, ale w spos? dużo głębszy. Na nurt folk metal składaj?si?w rzeczywistości różnego pokroju wykonawcy, kt?zy stosuj?nieraz odmienne rozwiązania łączenia instrumentarium metalowego z tradycyjnym. Miłośnicy folk metalu stanowi?dość niewielk? ale stałą liczebnie ju?od lat grup?znawc? tradycji narodowych [nie koniecznie własnej grupy etnicznej]. Niewielki, ale znaczący ekstremalny odłam wykonawc? wplata do muzyki treści skrajnie nacjonalistyczne. Z folk metalu wylania si?obecnie szereg gatunk?, kt?e nie korzystaj?z instrument? tradycyjnych, ale nawiązuj?do folkloru w kompozycjach i tekstach, a także w technice wykonania. Taki rodow? ma cho?y podgatunek viking metal.
Wykonawcy: Otyg, In Extremo, Sepultura, Soulfly, Zalvarinis, Rudra
- grind core - wykonawcy stylu grind core za cel stawiaj?sobie odrzuci?wszelkie schematy komponowania I tworzenia muzyki. W tym sensie styl ten jest jednym z najbardziej ekstremalnych. Utwory s?najczęściej bardzo szybkie, wiele razy zmienia si?tempo, niemalże nigdy nie wyst?uje schemat zwrotkowo - refrenowy. Pod wzgl?em stosowanych technik grand core łączy elementy bardziej skomplikowanego punk rocka, death metalu i black metalu. Lektura tekst? grind coreowych szybko pozwala nabra?przekonania, że za stylem tym nie stoi żadna myśl przewodnia. Cz?te s?odwołania do tematyki śmierci, zniszczenia, ale r?nie?do mało wysublimowanej erotyki i pornografii. Szokowa?maj?te?same tytuły i nazwy zespołów, cz?to rozbudowane i niezrozumiałe. Jest to styl bardzo trudny w odbiorze i wciąż rozwojowy, jako że nie uj?y w żadne formalne ramy.
Wykonawcy: Agoraphobic Nosebleed, Cephalic Carnage, Antigama, Nasum, Extrementory Grindfuckers
- emo i screamo - gatunek ten świ?i?szczyty swojej popularności jeszcze niedawno, ale mało kto wie, że powsta?dobre kilka lat temu. Wtedy te?była to muzyka absolutnie niszowa i powszechnie nie znana. Styl emo w tradycyjnym oraz dzisiejszym kształcie zasadniczo si?wi? różni? To co pozostaje dla nich wsp?ne to idea maksymalnie emocjonalnego przekazu kształtowanego zar?no wokalnie jak i instrumentalnie. Pod wzgl?em wykonania emo charakteryzuje si?melodyjności?i wzgl?n?prostot?aranżacji. Z lekka przypomina ameryka?kie odmiany punk rocka, ale błędne jest założenie o ich wsp?nych, bezpośrednich korzeniach. Najbardziej charakterystycznym elementem stylu jest wokal w nowatorskiej, płaczliwej manierze i w wysokich rejestrach. W warstwie tekstowej obserwujemy tendencje podobne jak w nu metalu, ale wi?szość wykonawc? delikatniej dobiera słownictwo. Wizerunek zespołów i miłośnik? emo sta?si?r?nie?bardzo charakterystyczny i rozpoznawalny. Jest nieco podobny do stylu disco lat '80, gdy?zaciera różnice płci. Jest staranny i wypiel?nowany, nie stroni od jaskrawych kolor?, a mimo to ma tworzy?klimat smutku i pogrążenia w sobie oraz - co najważniejsze - delikatności. Styl screamo zbudowany jest na podobnych podstawach, dlatego te?opisuj?je razem. Istotn?różnic?jest jednak technika wokalna - zgodnie z nazw?w screamo oparta jest ona bardziej na rozdzierającym krzyku ni?śpiewie. Obecnie styl ewoluuje w bardzo ciekawym kierunku - coraz wi?ej jest zespołów dokonujących swojego rodzaju pastiszu i bawiących si?konwencj? Powstaje zatem swego rodzaju styl emo na wesoło.
Wykonawcy: Funeral For A Friend, Aiden, Jimmy Eat World, Horse The Band
- metal core - dość młody styl, b?ący połączeniem death metalowej (czasem industrial metalowej) techniki grania i nu metalowej, emocjonalnej stylistyki. Niekt?e utwory do złudzenia przypominaj? stylem melodyjny death metal, ale najczęściej jest to raczej przypadkowe nawiązanie ni?rzeczywista inspiracja. Utwory metal coreowe s?najczęściej bardzo sprawnie wykonanymi i szybkimi mieszankami motyw? ciężkich, rytmicznych oraz melodyjnych. Wśr? wykonawc? panuje jednak tendencja do komplikowania metrum i łamania rytm? poprzez wprowadzanie kolejnych, nie powiązanych riff?. Wokaliści niemal zawsze korzystaj?z krzyku, wpadając w śpiew w melodyjnych partiach utwor?. Gatunek metal core jest w gruncie rzeczy odtw?czy, ale właśnie z tego wzgl?u zdoła?zdoby?sobie unikaln?publiczność spośr? różnych grup wielbicieli ciężkiej muzyki rockowej. Okres szczytowej popularności metal core mija, ale prawdopodobnie styl b?zie rozwija?si?jeszcze przez najbliższe lata. Najmłodsz?jak dotąd jego odnog?jest death core zbliżający si?do stylu brutalniejszych przedstawicieli death metal.
Wykonawcy: Killswitch Engage, Gojira, In Flames, Despised Icon, As I Lye Dying
- mathmetal - seria eksperyment? formalnych praktykowanych przez różne zespoły [jako najwcześniejszy wskazuje si?Rush, kt?y jednak do samego gatunku si?nie kwalifikuje] dała początek odr?nemu gatunkowi, kt?ego sensem jest maksymalne skomplikowanie metrum i struktury utworu. Brzmieniem i technik?mathmetal przypomina po części industrial metal, a po części metal core. Niekt?zy recenzenci odmawiaj?mu wi? odr?nego bytu. Math metal ma jednak pewne własne rysy charakterystyczne, do kt?ych należy niszowość, ukierunkowanie niemal wyłącznie na słuchacza dobrze obeznanego z tworzeniem muzyki. Ponadto w tekstach wida?wyraźn?tendencj?do psychologizmu oraz komplikacji na wz? podkładu instrumentalnego - słownictwo jest bogate [nawet do przesady], wiele jest w nim profesjonalizm? i neologizm?. W niedalekiej przyszłości prawdopodobnie nurt b?zie jeszcze ulega?rozwojowi. Doda?należy, ze drug?funkcjonując?nazw?gatunku jest math core.
Wykonawcy: Meshuggah, Mnemic, SiKth, Aestethic, Number Twelve Looks Like You
Ju?po powyższy, pobieżnym wypunktowaniu pewnych styl? i kierunk? ciężkiej muzyki rockowej zauważy?można, i?nie jest to nurt absolutnie jednorodny, jak bywa postrzegany na zewnątrz, ale kipi bogactwem postaw, styl? i pomysłów. Mimo dominacji łagodniejszych gatunk? w muzyce popularnej ciężki rock wciąż ma perspektywy rozwoju i nadal traktowany b?zie jako narz?zie buntu i kontestacji. Jak wykazuje bogata historia muzyki rockowej, każdy kolejny gatunek tracący na popularności ust?uje nowym pomysłom, zachowując jednak grup?zapalonych miłośnik?. W ten spos? prawdopodobnym jest, ze jeszcze przed długi czas obserwowa?b?ziemy swego rodzaju 'sztafet?pokole? odbiorc? ciężkiego rocka i metalu.
Autor: PeeGee