Literatura

Tytu? Cie?Zwyci?twa

Autor: Wiktor Suworow

Rok wydania: 2006

Gatunek: publicystyka, historia, felieton



Znawcy historii a także lwia częś?jej amator? [a poza tym pewnie i niejeden laik] słyszeli niechybnie o marszałku Żukowie, Bohaterze Związku Radzieckiego, kt?ego uważa si?za faktycznego autora zwyci?twa ZSRR nad III Rzesz?w II wojnie światowej. W opisywanej tu książce 'Cie?Zwyci?twa', mamy okazj?usłysze?o nim po raz kolejny. Znudzonym powtarzaniem tych samych fakt? w kółko zalecam jednak - przynajmniej spr?ujcie j?przeczyta? Znajdziecie w niej nieco inne ni?zwykle treści.

Ale od początku. Autor 'Cienia Zwyci?twa' [i wielu innych książek o tematyce faktograficznej krążącej nieodmiennie wokół problematyki Związku Radzieckiego], Wiktor Suworow to były radziecki oficer, kt?y zbiegłszy na zach? począł publikowa?na temat dziedzin na kt?ych si?rzeczywiście zna. Mowa tu o wywiadzie i kontrwywiadzie wojskowym, przyw?cach ZSRR a także o historii wojskowości tego pa?twa. W niniejszej recenzji przedstawiamy książk? kt?a dotyka po części wszystkich trzech dziedzin, najbardziej jednak skupia si?na postaci marszałka Żukowa. Gwoli ścisłości dodam, i?książka jest części?cyklu luźno powiązanych ze sob?prac o wsp?nym tytule 'Cie?Zwyci?twa'.

Suworow jest absolutnym i nieubłaganym krytykiem tej powszechnie wychwalanej postaci. Poddaje analizie życiorys Gieorgija Żukowa, ze szczeg?nym uwzgl?nieniem lat II wojny światowej, cho?zajmuje si?r?nie?ważnymi zdarzeniami w jego karierze, tak jak wojna z Japoni?[bitwa nad Chałchyn Go?, czy te?lata po upadku Stalinizmu. Najważniejsza teza jaka w zasadzie przewija si?przez każdy akapit 'Cienia Zwyci?twa' - Żukow nie zasługuje na splendor jaki go otacza. Autor stara si?tego dowieść w spos? przemyślny. Musz?przyzna? że przede wszystkim w lekturze tej książki zachwyca mnie owa nieubłagana logika z jak?Suworow rozprawia si?z mitami. Tym bardziej, że stoi za nim rzeczywista i głęboka wiedza na temat funkcjonowania armii radzieckiej. Tym samym obala tezy, kt?e laik m?łby puści?jako nie zauważone. A przy tym czytelnik odbiera solidn?lekcj?podstaw funkcjonowania armii pa?twa takiego jak ZSRR i każdej armii w og?e. Jako przykład posłuży?mog?wtrącenia wciąż powracające w utworze, a objaśniające czytelnikowi, i?niemożliwości?jest, by wielkie operacje wojskowe planowa?jeden człowiek. Dow?ca jest bowiem otoczony sztabem i zast?cami, a także rzesz?wykonawc? opracowujących szczegóły. Kształcących ciekawostek takich jak ta znajdziemy w 'Cieniu Zwyci?twa' wiele.

Wiele te?dowiemy si?na temat wydarze?historycznych, cho?przyzna?trzeba, i?by cieszy?si?publicystyk?w wydaniu Suworowa trzeba wykaza?si?przynajmniej podstawow?znajomości?opisywanych zagadnie? Bez tego lektura byłaby w mojej ocenie nudna i jałowa. Kto jednak lubi histori?okresy II wojny światowej i jej bezpośrednie chronologiczne otoczenie, znajdzie świetn?okazj?by swoj?wiedz?pogłębi? Autor w swoich wywodach powołuje si?na fachow?literatur?oraz czasopisma o tematyce historyczno - wojskowej. Nie pozostaje wi? gołosłowny. Z drugiej strony wiele tu szczegół? różnej maści, ciekawostek. Przeanalizujemy wi? wraz z Suworowem bohaterski czyn Panfiłowc? [kt?zy - jak głosi wieść pieszo powstrzymywali niemieckie czołgi w szturmie na Moskw?, zajrzymy na prywatne przyj?ia radzieckich dygnitarzy, zapoznamy si?z zawiłymi dziejami nadawanych w ZSRR tytułów i odznacze? Uważam że owe ciekawostki to jeden z najmocniejszych punkt? książki.

Ale 'Cie?Zwyci?twa', tak jak i inne książki Suworowa to nie jest sucha faktografia, czy podr?znik dla wojskowych. Autor z autentyczn?swad?rozprawia o pozornie nawet mało znaczących wydarzeniach jak łzy marszałka Żukowa na moskiewskim peronie na kr?ko przed wojn? Bardzo piorunujące wrażenie robi bezlitosna satyra autora [szczeg?nie gdy opisuje wydarzenia naprawd?złowrogie, jak cho?y słynny eksperyment detonacji bomby atomowej w pobliżu dziesiątek tysi?y żołnierzy]. Nie mniej rozbrajające s?jego co bardziej kontrowersyjne poglądy. Dla mnie najbardziej zaskakujące okazały si?zestawienia jakie autor prowadzi pomi?zy Żukowem a Stalinem, sugerując, że ten pierwszy, gdyby zdoby?realn?dyktatorsk?władz?w ZSRR zadziwiłby świat zbrodniami. Drogiemu czytelnikowi uświadamiam natomiast, i?taka możliwość kr?ko po śmierci Stalina istniała i wydawała si?całkiem realna.

Co jeszcze uderzyło mnie w sposobie myślenia autora, to jego nieskrywany patriotyzm Związku Radzieckiego spleciony z autentycznym niesmakiem spowodowanym ekspansywnym charakterem tego pa?twa. Polski czytelnik musi przyzna? i?zestawienie to szokujące. W wydawanej na zachodzie literaturze ostatnich dziesi?ioleci ciężko bowiem znaleźć przykłady kryteri? oceny moralnej stosowanej przez autora 'Cienia Zwyci?twa'. Jednym z tych kryteri? jest właśnie poszanowanie dla ZSRR, pa?twa o kt?ym nie zwykło si?m?i?wiele dobrego. Suworow jako publicysta nie raz ju?zaskakiwa? ale w mojej ocenie nie jest to zaskakiwanie próżne, oparte na skandalu. Jest to natomiast zetkni?ie z zupełnie odmienn?umysłowości? zupełnie różnym systemem wartości. Takim jednak, kt?ego nie pot?imy, gdy?w istocie w wielu punktach jest nam bliski.

Mimo i?autor bardzo energicznie agituje za stawianymi przez siebie tezami na temat Żukowa i dziej? II wojny światowej w og?e, pozostawiam ocen?opisywanych fakt? czytelnikowi. Nadmieni?jednak, że autor wszelkie swoje wywody trzyma w okowach żelaznej logiki. I cho?y dla niej samej warto przeczyta?'Cie?Zwyci?twa', nawet jeśli historia nie jest nasz?mocn?stron? Książka moim zdaniem nie jest w stanie przekona?tylko tych, kt?ych historia nudzi lub odrzuca. Czytelnik, kt?y odkryje w sobie cho?odrobin?pasji w tej dyscyplinie b?zie m??si?cieszy?zupełnie nowym podejściem do znanych fakt?. Jednym słowem - polecam, ale nie wszystkim.

Autor: PeeGee

komentarze